Dakisolatie

[Leek]

Hallo allemaal,

Ik heb een rijtjeshuis uit 1974 waarbij het dak niet tot nauwelijks is geïsoleerd.
Nu zou ik daar graag aan willen beginnen, maar zit met toch nog aardig wat vragen, veel kennis heb ik er ook nog niet van.

Mijn tuin staat op het zuiden en het huis heeft een schuin dak.
De vloer van de zolder is van hout.

Het dak ziet er uit als volgt (zie de 4 bijlage).

Het purren van de gaten, was voor de temperatuur echt zeker nodig. Er kwam een gigantische tocht vandaan.
Die gaten zijn naar mijn idee bedoelt, omdat de vorige bewoners een ketel hadden die de lucht van de kamer gebruikte en deze daar ook weer 'dumpte'.
Voor hun was het 'voordeel' dat ze een vlizotrap hadden en ik heb nu een open trap erin geplaatst.

Nu zie je op de "Dak - noorden" foto 2 ijzeren buizen door de dak dragers lopen (deze lopen ook aan de zuidkant van het dak) in een V vorm.
Het is mij een raadsel waarom deze er zitten.
Een collega kwam met het idee, dat het wel een zou kunnen zijn dat de schoorsteen is gaan kantelen (zie "Dak - oosten") en dat deze daarom ook is ondersteund.

In de toekomst zou ik graag er een dakkapel op willen plaatsen, dus ik weet niet of het dan weg te snijden isolatie materiaal, herbruikbaar is.

Kunnen jullie mij advies geven wat ik zou kunnen doen of waar ik meer informatie moet opdoen?

Alvast hartelijk dank!

Met vriendelijke groet,
Leek.

[benthuis]

Welkom!

Belangrijke vraag, hoe ziet de rest van het dak er uit. (zit er buiten op de platen nog isolatie en dan panlatten met pannen?)
Zou deze er zitten moet je voorzichtig zijn met langs binnen isoleren in verband met de damgrens die je dan naar binnen brengt (vocht in de platen)

Groet Ben

[JantjeV8]

Die ijzeren stangen zijn zogenaamde "windverbanden". Die zijn aangebracht (al dan niet tijdens de bouw) om het kantelen van de dakconstructie tegen te gaan, zie het zo: Als er wind tegen de kopgevel van je woning blaast, wil de nok achterover vallen. De rechte gordingbalken duwen tegen het volgende spant en daardoor krijg je het domino effect. Om er de scharnierbeweging tussen de gordingen en de spanten uit te halen, hebben ze die windverbanden er in gezet. Daardoor is de domino beweging niet meer mogelijk.

[Leek]

@benthuis: Er zit iets van isolatie tussen het hout en de dakpannen in, maar dat is zo goed als te verwaarlozen, het is naar mijn idee een beetje vergaan.

@JantjeV8: Spreek je dan over een hoekwoning met kopgevel? Want dat maakt het juist zo vreemd, ik zit midden in de rij van rijtjes woningen en volgens mij hadden mijn buren dit niet.

[ritsaert snijder]

Leek,
Ben zijn opmerking is heel terecht; ik zou eerst heel goed controleren of de oude isolatie compleet is verdwenen. Anders heb je een heel hoog risico dat het dakbeschot snel verrot!

[Pietje]

De isolatiewaarde is één, maar de dampdichtheid er van minstens zo belangrijk. Wat je niet wilt is dat vocht tegen het hout (of in de isolatie) condenseert.

[ritsaert snijder]

@Pietje, eens ik ging er even van uit dat zo een soort dubbelwandig folie tussen zou zitten.

[Ingir]

Beste Leek, je dak kan prima van binnenuit geïsoleerd worden als je de juiste materialen kiest. Zoals anderen al aangeven kan woonvocht zich ophopen tegen de onderkant van de bestaande dakplaat en daar condenseren omdat die plek na het aanbrengen van isolatie kouder wordt.

Dit probleem komt veel voor bij het na-isoleren van daken en moet dan ook serieus genomen worden. De oplossing is het gebruik van een vochtbufferend isolatiemateriaal in combinatie met een vochtregulerende dampremmende folie. De werkwijze is als volgt:
- eerst alle kieren en naden luchtdicht afkitten met een blijvend elastische kit
- plaatsen van een dampopen en vochtbufferende isolatieplaat (bijv. houtvezel, vlas, cellulose, schapenwol)
- houten latten haaks over de gordingen op ca. 63cm afstand hart-op-hart met daartussen een dunnere isolatieplaat
- over deze latten een vochtregulerende folie, bijvoorbeeld Isover Vario KM Duplex UV of Pro Clima Intello+
- de naden zorgvuldig aftapen en de aansluiting op omringende materialen lichtdicht aftapen of kitten

Vervolgens kan het dak afgewerkt worden met houten latten 22x50 hoh 250mm (evenwijdig aan gordingen) en gipskartonplaten. De werkzaamheden zijn eenvoudig zelf uit te voeren en de benodigde materialen kosten ongeveer € 45 per vierkante meter (inclusief isolatieplaten, houten latten, dampremmende folie, gipsplaten, bevestigingsmaterialen en BTW).

[Leek]

Allen hartstikke bedankt voor de informatie!
Sorry dat ik iet wat laat heb terug geantwoord, was even verder aan het inlezen over de gegeven informatie.

Inmiddels heb ik ook een bedrijf een inspectie laten uitvoeren en een offerte laten opmaken voor het isoleren van mijn dak.
Zij geven dan ook aan dat het een kaal dakbeschot is, met zo goed al geen isolatie (het 'stro' wat onder de dakpannen heeft gezet is zo goed als geheel vergaan).
Ze hebben de voorkeur 'Sonestrong' te gebruiken (door het bedrijf Pluimers).

Toch ben en blijf ik een leek op dit gebied en zou graag toch ook jullie mening horen, want het blijft een hoop geld.
oppv dak: 55m2
prijs/m2: €54
totaal: €3305

Gr,
Leek

[deleted]

Leek,

Ga je die zolder ook bewonen (en meerbepaald: ook verwarmen ? ) ?
Zoniet, dan isoleer je natuurlijk beter de zoldervloer. Vele malen goedkoper, vele malen beter en beter voor het dakbeschot.

Als je de zolder gaat verwarmen (bewonen), dan moet je te weten komen of de huidige dakopbouw dampopen (genoeg) is. (Hoe dampopen is het dakbeschot ? Zit er nog een folie achter ?
Isoleren doe je best steeds dampopener naar buiten toe.
Isolatiemateriaal dat "vochtbufferend" is, is helemaal geen goede oplossing om dampdichte vlakken langs binnen te isoleren.
Vocht moet sowieso snel uit het materiaal weg kunnen. Vochtige isolatie kost isolatiewaarde en leidt op termijn tot (gezondheids-)problemen. Ook het dakgebinte, dat midden in de isolatielaag zit zal gaan rotten als het mee gaat 'bufferen'.
Dampopen naar buiten toe is dus een 'must'.
Vochtbufferende materialen kunnen hooguit een voordeel hebben om kortstondig piekbelastingen op te vangen bij bijvoorbeeld een dampopen opbouw naar de buitenzijde.

Neemt niet weg dat het plaatsen van niet-vochtbufferend materiaal (zoals Sonestrong) NOG nefaster is langs binnen tegen een dampdicht dakbeschot.
Dan gaat immers het dakbeschot al het vocht alleen bufferen en gaat het nog veel sneller fout.
Je moet maw eerst te weten komen of je huidige dak(beschot) dampopen is.

Meestal wil men bij dakisolatie ook enig zomercomfort. Om de warmtedoorslag niet te snel te voelen in de zomer wil je dan enige massa in de isolatie. Dat heeft die Sonestron ook niet.

G

[Ingir]

Een totaalprijs van € 54/m² (inclusief BTW???) is best hoog als je bedenkt dat de isolatiewaarde beperkt is tot een Rc van 2,5 (100mm)... een beetje toekomstbestendige isolatie zit meer in de orde van Rc 5-7.

Daarnaast is van belang dat de isolatie achter een volledig aaneengesloten luchtdichte en dampremmende laag geplaatst wordt om te voorkomen dat warme en vochtige lucht in of achter de isolatie geraakt en daar condenseert tegen het koude dakbeschot. Het Isover Sonestrong-systeem voorziet wel in een luchtdichte aansluiting op de gordingen maar niet in een dampremmende afwerking van die gordingen. Verder is dit systeem wel erg gevoelig voor plaatsingsfouten, denk bijvoorbeeld aan de schuine aansluiting op de nokgording en muurplaat of ronde (ovale) sparingen i.v.m. dakdoorvoeren voor ventilatie/rookgasafvoer, die zijn niet uit te voeren met het meegeleverde randprofiel en wordt dus overgelaten aan de kundigheid van de klusjesman/aannemer.

Zelfs in geval van een dampremmend dakbeschot is het mogelijk aan de binnenzijde van dat dakbeschot te isoleren als je werkt met de juiste materialen en technieken, d.w.z. een vochtbufferende isolatie in combinatie met vochtvariabele dampremmende folie. Deze folie dient zorgvuldig afgeplakt te worden, zowel de foliebanen onderling als de aansluiting op aangrenzende materialen. Isover levert dit systeem onder de naam Vario: http://www.isover.nl/producten/renovati ... ht-bouwen/

Meer uitleg over de werking van het Vario-systeem: http://youtu.be/EuuSEbCQYB4

Uiteraard gaat het Vario-systeem uit van gebruik van glaswol maar ik zou hier liever kiezen voor een materiaal dat vocht kan opnemen en dat zorgt voor voldoende weerstand tegen warmtedoorslag. Een combinatie is ook mogelijk:

http://www.u-wert.net/berechnung/u-wert ... &outside=0

[deleted]

Een totaalprijs van € 54/m² (inclusief BTW???) is best hoog als je bedenkt dat de isolatiewaarde beperkt is tot een Rc van 2,5 (100mm)... een beetje toekomstbestendige isolatie zit meer in de orde van Rc 5-7.

Nou als ik kijk naar de echte 'tijdreizers' in ons gebouwenpark, degenen die de eeuwen getrotseerd hebben, dan zijn dat niet bepaald degenen met een hoge Rc waarde.
Toekomstbestendigheid zal dus wel van wat meer factoren afhangen dan een goede U- of R-waarde.

Daarnaast is van belang dat de isolatie achter een volledig aaneengesloten luchtdichte en dampremmende laag geplaatst wordt om te voorkomen dat warme en vochtige lucht in of achter de isolatie geraakt en daar condenseert tegen het koude dakbeschot. Het Isover Sonestrong-systeem voorziet wel in een luchtdichte aansluiting op de gordingen maar niet in een dampremmende afwerking van die gordingen. Verder is dit systeem wel erg gevoelig voor plaatsingsfouten, denk bijvoorbeeld aan de schuine aansluiting op de nokgording en muurplaat of ronde (ovale) sparingen i.v.m. dakdoorvoeren voor ventilatie/rookgasafvoer, die zijn niet uit te voeren met het meegeleverde randprofiel en wordt dus overgelaten aan de kundigheid van de klusjesman/aannemer.

Kijk dat vind ik prachtig gezegd. Helemaal mee eens.
Wat je daar nog aan toe kan voegen zijn de bouwfysische problemen zoals flankdiffusie die zelfs de beste vakman niet kan vermijden en het feit dat zelfs de wereldkampioen-tape-plakker niet kan vermijden dat op termijn die tape zijn kleefkracht zal verliezen. Daar zorgen steeds wisselende RV ,temperatuur en vooral: 'tijd' wel voor. (onderzoeken en metingen van Dipl.-Ing. Gross; Universiteit Kassel) Toekomstbestendig bouwen is dus zeker alles met tape en kit vermijden.
Daarbij komt dan nog dat aan de warme zijde isoleren het MINSTE foutje tot (grote) problemen zal leiden. Er is geen marge voor (zelfs kleine) fouten EN 9 van de 10 uitvoeringen zit vol met kleine foutjes.
Een firma dat met gekwalificeerd personeel werkt en een blowerdoortest en infraroodmeting na plaatsing zal uitvoeren zal vele malen duurder zijn, zal evenmin langer garantie geven dan de wettelijke termijn (2 tot 5 jaar) en zal ook uitsluitend willen werken met industriële isolatiematerialen die bol staan van de biocides om schimmel te vermijden zolang de garantieperiode loopt .... (de issues met tape, veroudering scherm, flankdiffusie, ... kunnen zij immers ook niet uitsluiten)

Zelfs in geval van een dampremmend dakbeschot is het mogelijk aan de binnenzijde van dat dakbeschot te isoleren als je werkt met de juiste materialen en technieken, d.w.z. een vochtbufferende isolatie in combinatie met vochtvariabele dampremmende folie. Deze folie dient zorgvuldig afgeplakt te worden, zowel de foliebanen onderling als de aansluiting op aangrenzende materialen. Isover levert dit systeem onder de naam Vario: http://www.isover.nl/producten/renovati ... ht-bouwen/

Hier moet dus zoals gezegd onderscheid gemaakt worden naargelang de dampopenheid naar buiten toe.
Zolang het (voldoende) dampopen naar buiten toe is zal het relatief veilig zijn in ons klimaat.
Hier schrijf je nu ook 'dampREM' en dat is inderdaad nog dampOPEN naar buiten toe. Van belang is dat die (huidge)damprem meer dampopen is dan de 'intelligente' damprem die je aan de warme zijde gaat bijplaatsen.
Uit eerder betoog had ik begrepen dat je deze toepassing zou aanraden mocht de huidige dakopbouw dampDICHT zijn. Een dampSCHERM met andere woorden. En dan is het natuurlijk ronduit gevaarlijk en zeker af te raden.
Isover gaat daar in hun Nederlandstalige reclame dan ook volledig in de fout door te alluderen dat ook hier een intelligente damprem (voor dampdichte constructies) probleemloos geplaatst kunnen worden. Hetgeen trouwens een puur commerciële benadering is voor de Nederlandstalige markt. Voor de veel strengere Duitse markt brengen ze dat verhaal helemaal anders. (wat hun platvloerse commerciële belangen bewijst en nogmaals het bewijs levert dat je je niet mag verlaten op reclame-folders) (zie verder onderaan PS )

http://www.u-wert.net

Mooie tool die ik ook wel vaak gebruik. Maar je moet er geen bijbel van maken.
De glasierberekeningen die er achter schuil gaan houden veel factoren constant die in werkelijkheid variabel zijn.

-De lambdawaarde zal bijvoorbeeld gaan wijzigen als het materiaal vocht begint te bufferen, houdt de u-wertrechner geen rekening mee.
-De simulatie geeft ook een waarde op voor een mooi perfect uitgevoerd vlak midden in de constructie. Aan de aansluiting met de muur (flankdiffusie; en in dit geval dus ook met een buur die misschien wel een badkamer/douche achter deze muur plaatst, of zijn dak niet goed onderhoud, enz) kan de simulatie er heel anders uit zien. Dat geeft de u-wertrechner niet weer.
-Tot slot zit het grootste gevaar nog in de gedeclareerde eigenschappen van de materialen die de fabrikanten opgeven. De Sd waardes van de variabele damprem worden bijvoorbeeld de aangedragen cijfers van de fabrikant klakkeloos overgenomen. Concreet wil dat dan zeggen: zomersituatie de ene Sd-waarde(X), wintersituatie de ander waarde (Y).
Die Sd -waarde zullen ze zo wel gemeten hebben in een labo, maar in de werkelijkheid weten die poriên niet of het zomer of winter is. De poriën reageren enkel op de RV en temperatuur van hun omgeving. Isover declareert dat ze zus zijn in de winter en zo in de zomer omdat ze bepaalde omstandigheden zullen omschrijven als 'typisch zomer' (hogere omgevingstemperatuuur en hogere RV) en andere situaties aanmerken als 'typisch winter" (lagere omgevingstemperatuur en lagere RV) . Ook gaan ze er van uit dat het in de winter binnen warmer is dan buiten en in de zomer andersom. Daarmee ook aannemend dat in de winter de dampdiffusie van binnen naar buiten verloopt en in de zomer andersom.
Aannames die in het algemeen wel zullen kloppen, maar concreet niet altijd e overal hoeven te zijn. En nog belangrijker: niet op elk plaatsje in het gebouw (of bouwelement) zo zullen zijn.
Of de zomersituatie op alle zolders zo is dat ze frisser zijn dan buiten en dus naar binnen kunne drogen ??? Helemaal niet zeker. Afhankelijk van de hoeveelheid isolatie kan dat nogal verschillen. Ook met een dik pak isolatie zal de warmtedoorslag (en daarmee het droogpotentieel IN de isolatie) ook nog erg verschillen tussen isolatiematerialen met een zekere massa (inertie) en degenen zonder.
De hoeveelheid warmte (kWh) dat een noordelijke dakhelling ontvangt tov van zuidhelling kan nogal verschillen. Idem voor de afkoeling door de noorderwind in de winter.
Ook ondanks veel isolatie en inertie kan het best zijn dat een zolder in de zomer ook steeds warmer is dan buiten en de diffusie dus niet omdraait:in het geval van veel ramen op het zuiden bijvoorbeeld.
Misschien staat het huis wel in de schaduw van andere huizen of bomen en ontvangt het sowieso weinig directe straling.
Ik woon op een hoogplateau met een microklimaat waardoor het AANTAL 'zomerdagen' (waarbij de dampdiffusie in mijn dak zou omkeren) gedecimeerd zijn in vergelijking met Vlaanderen en Nederland. Het AANTAL dagen met vorst zijn er dan weer dubbel zo veel. Hetgeen een heel andere VERHOUDING geeft aan het evenwicht 'dagen-met-dauwpuntoverschreidingen-in-de-isolatie
tegenover 'dagen-met-drogend-potentieel-in-de-isolatie. Maw een jaarlijks evenwicht dat 100km verderop goed gaat, moet niet per se ook hier goed komen ...
Allemaal zaken waar een statische simulatie als de U-wertrechner geen rekening mee houdt.

PS: In Duitsland heeft men de variabele damprem zo'n beetje uitgevonden/ontwikkeld aan het Fraunhoferinstituut.
Helemaal geen slechte ontwikkeling als je het juist gebruikt.
In de jaren 90 begon men aandacht te krijgen voor vocht en vooral convectie doorheen de isolatie. Als oplossing/verbetering werd dan gesteld dat er geïsoleerd moest worden met een dampopen(maar lucht- en waterdicht! ) afwerking naar buiten toe en liefst een potdichte afwerking langs de binnenkant (in die tijd vaak aluminium dampscherm afgeplakt met alu-tape).
Dit was op dat moment de code of good practice en gaf in de meeste gevallen ook een aanzienlijke verbetering van de isolatiewaarde.
Toch ontstonden er soms nog problemen en dan (naast de VELE slechte uitvoeringen) kwam dat doordat in de zomer de damprichting in sommige (koele) huizen in de zomer omdraait en het deze damp tegen de binnenste alu-scherm opbotst en daar niet weg kan. Alsnog problemen. De wintersitiuatie was aanzienlijk verbeterd, maar de zomersituaie kon nu tot problemen leiden. Dan is het Fraunhofer met die variabel damprem gekomen waarbij ook dit probleem opgelost/verbeterd werd.
Het was aanvankelijk dus niet bedoeld om als oplossing te dienen voor dampdichte constructies.

De 'logica' of de 'vertaling' naar dampdichte constructies komt dan ook alleen maar uit reclamefolders. Niet uit onderzoeken.
De redeneerfout zit hem namelijk hier in: dampdichte constructies gaan vocht 'bufferen' in het hele stookseizoen in vochtbufferend materiaal en gaan dat via de zomerdiffusie in de zomer terug afgeven.
Gebufferd vocht is echter GEEN DAMP, maar vloeibaar water. Vloeibaar water kan niet door de 'intelligente damprem' heen en zit dus gevangen in de isolatie.
Of dat water eventueel kan verdampen in de isolatie is zeer onwaarschijnlijk. Mogelijk lukt dat nog onder een zwart bitumen plat dak waar de zon wekenlang genadeloos op schijnt, maar op een noordelijke dakhelling met beluchting achter de pannen is dat al veel onwaarschijnlijker. (en andere factoren zoals hoeveelheid isolatie en warmtedoorslag, verhouding zomerdagen/winterdagen, enz enz zullen de balans doen overslaan of juist niet)
Het zomerdiffusie-probleem dat het fraunhofer in eerste instantie probeerde te tacklen (en waar die intelligente damprem ook werkelijk een verbetering voor is) is er geen moment sprake van 'vloeibaar water' Het is en blijft op elk moment damp die in de zomer echter van richting verandert.

Om dampdichte constructies dan toch na te isoleren is er van alles geprobeerd, en al evenveel mislukt, tot in de jaren '00 de 'kapillair aktieve' isolatie op de proppen kwam.
Meest bekend: de houtwolplaat. Op een bepaald moment ging men zich er bij neerleggen dat vocht in de constructie onvermijdelijk is in ons klimaat (bij na-isoleren ! ) en dat men beter systemen gebruikte waarbij men dit vocht probeert onder controle te houden. (en het gebouw en de bewoner gezond !).
De capillairen(haarvaten) in dat materiaal kunnen vloeibaar water terug naar het oppervlak voeren en daar laten 'verdampen' door een verschil in RV tussen binnen lucht en plaat.
De kapillaire vochtterugvoer + verdamping aan het oppervlak moest en zou dus minstens zoveel capaciteit hebben per tijdseenheid als de omgekeerde dampdiffusie en condensatie in/achter de plaat. De noodzaak om dit evenwicht niet te overschrijden had echter tot gevolg dat de isolatiedikte beperk moest blijven. Zo werd het dan een hele tijd aangeprezen en (duur) verkocht. Uit deze tijd stammen ook nog al die 'echo's' van die fantastiche vochtbufferende eigenschappen van de isolatie.

Ook aan deze periode kwam een einde toen Duitsland (het belangrijkste land betreft isolatie-produktie) strengere normen ging hanteren voor nieuwbouw en renovatie.
Een grote stommiteit van de Duitse Overheid, want sindsdien zijn de normen (voor renovatie) strenger dan wat er met kapillair aktieve binnenisolatie op een veilige manier te behalen valt.
Daardoor is deze methode ook weer wat meer buiten beeld geraakt en focust men nu, in weerwil van de bouwfysica, op veel te dikke binnenisolate en de 'intelligente' damprem, zelfs bij dampdichte constructies.

In Duitsland is men nu, na tal van onvermijdelijke problemen, ook weer een bocht aan het inzetten.
Bijvoorbeeld Isover (omdat dit merk hier uitdrukkelijk vermeld wordt) geeft enkel hun garantie als je de 'intelligente' damprem langs buiten OP het dakgebinte plaatst en dan pas isolatie en onderdak.
Om het met hun eigen woorden te zeggen:

Die ISOVER Empfehlung
Dampfbremse langfristig sicher verlegen
Gehen Sie auf Nummer sicher!

Die bauphysikalisch sicherste Lösung ist
immer die schlaufenförmige Verlegung
der Klimamembran um die Sparren her-
um. Hier ist der Feuchteeintrag in die
Konstruktion am geringsten. Außerdem
spielt die Luftdichtheit der Innenbeklei-
dung keine Rolle.
Nur in seltenen Fällen kann die Dampf-
bremse plan über den Sparren ange-
bracht werden. Der Nachteil: Die Kon-
struktion wird im Winter mit einem
erhöhten Feuchteeintrag belastet – und
die Sommerperiode unbedingt zur Trock-
nung benötigt. Das Gleichgewicht ist
sehr sensibel: Jede Leckage kann schwere
Bauschäden verursachen. ISOVER emp-
fiehlt deshalb grundsätzlich eine schlau-
fenförmige Verlegung. Nur sie ist Bestand-
teil der 50 Jahre Vario-Systemgarantie

Of ook interessant daarbovenop nog een slag om de arm in de kleine letterttjes:

Die Angaben in dieser Druckschrift entsprechen dem Stand unseres Wissens und unserer Erfahrungen bei Drucklegung (vgl. Druckvermerk). Sofern nicht ausdrücklich anders
vereinbart, stellen sie jedoch keine Garantie im Rechtssinne dar. Der Wissens- und Erfahrungsstand entwickelt sich stets weiter. Achten Sie deshalb bitte darauf, die neu-
este Auflage dieser Druckschrift zu verwenden (zugänglich im Internet unter „www.isover.de“). Die beschriebenen Produktanwendungen können besondere Verhältnisse
des Einzelfalles nicht berücksichtigen. Prüfen Sie deshalb unsere Produkte auf ihre Eignung für den konkreten Anwendungszweck. Für Fragen stehen Ihnen unsere ISOVER
Vertriebszentren und ISOVER Dialog zur Verfügung

http://www.isover.de/Portaldata/1/Resou ... bremse.pdf


Het feit dat ze die nuanceringen goed kennen, maar voor de Nederlandstalige markt nog niet aanhalen, duidt op een puur economisch en opportunistische houding.
Wellicht is de wetgeving in NL en B gewoon veel zwakker zodat ze verder durven gaan in hun insinuerende en misleidende omschrijvingen.

Tot slot nog deze opmerking: ook een dampdichte constructie is bouwfysisch na te isoleren. Langs de buitenzijde namelijk. Dus zonder Russisch roulette te spelen.
Bij een dakgebinte verdient het trouwens altijd (vanuit bouwfysisch oogpunt) de voorkeur om buitenom te isoleren en het constructieve gebinte in het beschermd binnenklimaat te laten.
Vanuit de Trias Energetica uit moet je zo dicht mogelijk tegen het verwarmd volume isoleren. Mogelijks is dat dus de zoldervloer.

G

[Ingir]

Terecht dat Isover opmerkt dat het veiliger is om dampopen constructies te maken, zeker met gebruik van niet-vochtbufferende isolatie zoals Isover glaswol. Maar daar is niet mee gezegd dat minder dampopen constructies onveilig zijn. De toepassing van het Vario-systeem in combinatie met vochtbufferende isolatie laat wel toe dat van binnen uit geïsoleerd kan worden in constructies die al enigszins dampremmend of zelfs dampdicht zijn. Dat is mogelijk zolang de hoeveelheid vocht (damp, geen water!) kan worden opgenomen door het materiaal zelf, dus niet in de isolerende holtes van het materiaal en ook zonder invloed op de isolatiewaarde.

Voorwaarde is wel dat de folie zeer zorgvuldig wordt aangebracht. Flankdiffusie kan grotendeels voorkomen worden door de folielaag door te zetten tot tegen het (bestaande) onderdak.

Isolatie aan de buitenzijde is altijd aan te bevelen, de praktijk is echter vaak weerbarstig waardoor er weinig andere opties zijn dan aan de binnenzijde te isoleren. En met bovenstaande constructie is dat onder voorwaarden veilig te realiseren: ik zou deze constructie zeker niet toepassen als er sprake is van een hogere vochtproductie/matige ventilatie (badkamer, bijkeuken) of als het onderdak zo goed als dampdicht is (stalen dak, aluminium bekleding).

[deleted]

De toepassing van het Vario-systeem in combinatie met vochtbufferende isolatie laat wel toe dat van binnen uit geïsoleerd kan worden in constructies die al enigszins dampremmend of zelfs dampdicht zijn.

Voor de duidelijkheid: Persoonlijk heb ik niets tegen vochtbufferend materiaal als ze gebruikt worden waarvoor ze renderen. En dat is kortstondige piekbelastingen uitvlakken in de tijd. Maar dus niet als seizoensgebonden opslag.

Dat is mogelijk zolang de hoeveelheid vocht (damp, geen water!) kan worden opgenomen door het materiaal zelf, dus niet in de isolerende holtes van het materiaal

De temperatuursdoorsnede in de isolatie is een rechte (van +20°C naar -10°C bijvoorbeeld op een winternacht). Daarmee ook de RV. Het 'vocht' dat als damp aangemerkt kan worden vooraan in de isolatie zal sowieso 'water' zijn achteraan in de isolatie. Bij een dampdichte eindlaag ontstaat dus in elk geval een dauwpuntoverschreiding , dus dauwwater, vóór het dampscherm en dus in de isolatielaag. Dat is in het winterseizoen een permanent proces en dat vocht(water) cumuleert dus ook. (vermits het nergens weg kan, wellicht zakt het wel wat uit naar onder en zorgt het bij de muuraansluiting voor nog grotere hoeveelheden)

Mocht het bovendien puur 'damp' betreffen, dus de gasvorm van water, dan zou men ook niet spreken van 'vochtbufferend materiaal', want in gasvorm kan er zeker meer 'waterdamp' opgenomen worden door een m³ glaswol dan een m3 houtwol of vlas omdat er simpelweg meer 'lucht' en dus eventueel ook gas(zoals waterdamp) in zit/kan.

en ook zonder invloed op de isolatiewaarde.

De isolatiewaarde wordt sowieso beïnvloed door de RV. (De warmtegeleidingscoëfficiënt is afhankelijk van de temperatuur, dichtheid en het vochtgehalte. ; http://nl.wikipedia.org/wiki/Thermische_geleidbaarheid ) Feit dat iedereen (ook de simulatoren) rekenen met de gedeclareerde (droog) waarden van de fabrikanten is een vertekening (zwaar in het voordeel van de isolatiematerialen) van de werkelijkheid.
Bij de faseverschuiving naar water (vanaf 100%RV) decimeert in de meeste gevallen zelfs de isolatiewaarde van poreuze materialen.

Voorwaarde is wel dat de folie zeer zorgvuldig wordt aangebracht. Flankdiffusie kan grotendeels voorkomen worden door de folielaag door te zetten tot tegen het (bestaande) onderdak.

Dat is een goed idee. Maar dat ga je in de praktijk nooit tegenkomen, wegens veel te omslachtige plaatsing. Ook isover zelf geeft gewoon aan in de brochures (die ik diagonaal heb doorgenomen) om het rechtstreeks tegen de muur te plakken met hun 'Kit'. (Vario DS ; http://docs.isover.be/TF%20Vario%20DS.pdf ).
Die oplossing ben ik zelfs nog in geen enkele brochure van Isover tegengekomen.

G

[OBL-Rien]

Ik heb het afgelopen WE de dakisolatie van ons huis verwijdert ivm houtworm bestrijding.

Wat ik tegenkwam verbaasde me enigszins: tegen het dakbeschot was een soort vilt gespijkerd, van hetzelfde soort als wat je ook wel onder vloerbedekking ziet. Daaroverheen was zachtboard gespijkerd. Dan een kleine luchtspleet en vervolgens een plaat isolatie materiaal.

Het vilt was behoorlijk verschimmelt, en de spijkers waarmee het vast zat waren voor een deel verroest.

Op zich geen wonder, want het dakbeschot is niet wind en waterdicht. Je voelt er duidelijk wind en ik ben er ook zeker van dat er wel een beetje watermist door naar binnen zal komen tijdens flinke hoosbuien.

(Overigens vond ik ook nog een balk waarin boktor zit/zat, maar dat terzijde)

De vraag is nu: hoe te isoleren?

Ik ben bang dat wanneer ik isolatie tegen het dakbeschot plaats dit tot een herhaling van het vocht/schimmel probleem gaat voeren.

Wat is in dit geval wijsheid?