Binnenisolatie met renovatiewerken

[laurenz]

Ik wil niet moeilijk doen, maar ik vrees dat ik nog steeds niet helemaal mee ben .

Bij leem|strobalen|kalk-hennep|bakstenen ligt het dauwpunt in de kalk-hennep en wordt het vocht dus opgenomen door de kalk-hennep.
Bij leem|kalk-hennep|bakstenen ligt het dauwpunt tussen muur en kalk-hennep en wordt het vocht volgens jou ook opgenomen door de kalk-hennep.

Laat ons ervan uitgaan dat de kalk-hennep niet verzadigd geraakt, maar het teveel aan water langzaamaan afgeeft (als damp denk ik dan) aan omringende lagen.
Wat is dan het probleem met het stro? Dit is toch damp-open net zoals leem en zal de damp toch ook afgeven aan de omgeving?

Bij de standaard opbouw (enkel leem en geen strobalen) gaat de leem toch ook niet rotten (wat volgens mij wel zou gebeuren moest deze constant echt nat staan)?

[deleted]

Als het dauwpunt overschreden wordt condenseert de damp en ontstaat er op die plek water.

Een belangrijk onderscheid: damp-water.

Damp gaat (in een muur) steeds in de richting van de lagere dampdruk.
Dwz dat damp in de winter meestal naar de buitenkant van de muur migreert omdat buiten een lagere dampdruk heerst.

Water daarentegen verplaatst zich (in een poreuze structuur) steeds in de richting van de drogere stukken.
Een deel water zal daarom inderdaad ook in de bakstenen muur trekken.
Het is daarom juist ook belangrijk dat het kalk-hennep relatief droog blijft.

Het damptransport zal in het stookseizoen dus hoofdzakelijk naar buiten gericht zijn (wegens de dampdrukverschillen) en gelijktijdig zal het watertransport van gecondenseerd water hoofdzakelijk naar binnen gericht zijn(omdat de muur droger is aan de binnenzijde). De twee stromen zijn dus continu en gelijktijdig en in elkaars tegengestelde richting. Daarom is het belangrijk dat het watertransport naar binnen toe de dampdiffusie (en condensatie ervan) naar buiten toe kan bijhouden. Zoniet begint het water ergens in het midden op te hopen.

Het probleem met stro is dat het te goed isoleert. Daardoor ontstaat er erg veel condensaat.
De capaciteit om dat water terug kwijt te geraken hangt af van het beschikbare binnenoppervlak(water wordt pas damp aan het oppervlak) en die is niet groter bij de strobalenmuur dan bij de kalkhennepmuur. Dus het risico dat de droogkapaciteit niet voldoet bij de hoge hoeveelheden condensaat dat neerslaat in de strobaal is heel groot.

Stro verdraagt bovendien slechts zeer kort tijd hoge piekbelastingen. Na een paar dagen begint het al te schimmelen.
Hennep heeft veel meer weerstand tegen een éénmalige piekbelasting.
Minerale 'isolatie'-toevoegingen zoals argex; perliet of vermiculiet zouden zelfs helemaal geen schade ondervinden bij piekbelastingen.
Die isoleren ook niet als ze kletsnat zijn, maar functioneren na het opdrogen wel weer als vanouds.

Ik vermoed ook dat stro veel slechter is in water-transport dan kalkhennep.

G

[laurenz]

Dank je voor de uitgebreide toelichting Gandalf!

Misschien toch eens hoog tijd om dit voor te leggen aan onze architect.
Ik houd je op de hoogte van zijn tegenargumenten...

[deleted]

Laurenz,

Heb je al een antwoord gehad van de architect ?

G

[laurenz]

Hey Gandalf,

Ja, maar het was niet echt bevredigend.
Het antwoord was letterlijk: 'we hebben deze techniek zeven jaar geleden al eens toegepast en er nog geen problemen mee gehad'.
Geen verdere technische toelichting gekregen.

Nu laat ik het verder aan de bouwheer van de schuur (onze buurman) en de architect.
Ik heb mijn plicht gedaan en jouw technische argumenten doorgegeven.
Ik vrees dus dat we een paar jaar gaan moeten wachten voor we gaan weten of het werkt .

Groetjes en bedankt voor alle info,

Laurenz

[deleted]

'we hebben deze techniek zeven jaar geleden al eens toegepast en er nog geen problemen mee gehad'

Laurenz,

Lijkt me straf dat ik dat dan nog niet tegenkomen ben.
Kan je achterhalen waar ze dit hebben toegepast ?

G

[laurenz]

Ik denk dat je best zelf eens contact kan opnemen met Casa Calida (www.casacalida.be).
Onze architect Peter Vos is medeoprichter van deze vzw.

Gr,

Laurenz

[deleted]

Bij Casacalida heb ik een tweetal jaren geleden de vraag al gesteld en daar hadden ze geen weet van zulke voorbeelden. Dat waren de medewerkers van de workshops.
Het enige dat ze in dit verband hadden uitgevoerd was een opdikking langs de binnenzijde met stroleem (lichtleem).
Overigens verzetten ze met één van de dochter-ondernemingen tegenwoordig veel kalk-hennep voor deze toepassing.

Maar ik zal het de architect eens voorleggen.

G

[sdw]

Beste ecologieforummers,

Mijn vriend en ik hebben net een huis gekocht uit 1910. Grondige verbouwingen staan voor de deur. Wij dienen eveneens langs binnen te isoleren.
De huidige buitenwanden zijn volle bakstenen muren.

U hoort mijn vraag komen en die luidt inderdaad als volgt: hoe pakken we dit aan?

Uit vorige reacties maakte ik op dat het voorzien van een spouw niet aangeraden is ivm schimmelvorming?
Ook uit vorige reacties kwam ik gigantische diktes van kalkbepleisteringen tegen. Dit materiaal, en zeker vette kalk leent zich toch niet voor zulke diktes? Zelfs met het gebruik van hydraulische kalk snap ik niet meteen vanwaar het idee komt om zo dik te gaan.

Ben ik hier op het juiste adres met mijn vraag over binnenisolatie of dien ik het forum beter uit te pluizen? Deze vraag is wellicht al veel gepasseerd maar ik had toch graag een rechtoe-rechtaan-antwoord op deze kwestie. Ik had me graag gebaseerd op de kennis die men vandaag in handen heeft.

Met vriendelijke groeten,
Suzan

[Jan.]

De één zal je adviseren om strobalen te gebruiken. Een ander om een dikke leemlaag toe te passen. Weer een ander zal je verwijzen naar een draad over een enorm groot huis ergens in Duitsland.

Zelf zou ik soortgelijke panden gaan zoeken en contact leggen met de bewoners.
Vooral naar ervaringen en verbeterpunten vragen aan diegenen die er al weer wat langer in wonen.

[Pietje]

Strobalen lijkt me op geen manier een mogelijkheid, of je moet bereid zijn je strohuis binnen je huis te bouwen. Daar is meestal geen plaats voor.

"Het grote huis in Duitsland" staat in Stünzel, zie http://droomplek.blogspot.nl/2012/10/ve ... splan.html

Er is een uitgebreide draad over de verwarmingsvraag van dit huis staat op http://www.ecologieforum.eu/viewtopic.php?f=3&t=2825

Het is met dit soort verbouwingen lastig een precies antwoord te geven, omdat er te veel factoren zijn waar je rekening mee moet houden. Met wat geluk geeft Gandalf je een richting...

[Jan.]

Daarnet vergat ik nog een mogelijkheid.
Je zou ook het huis weer kunnen verkopen* en daarna eerst op onderzoek kunnen uitgaan voordat je iets anders koopt.

* als verkopende partij zul je achter de andere kant van het verhaal moeten staan om geld voor je waar te krijgen.

[deleted]

Ook uit vorige reacties kwam ik gigantische diktes van kalkbepleisteringen tegen. Dit materiaal, en zeker vette kalk leent zich toch niet voor zulke diktes? Zelfs met het gebruik van hydraulische kalk snap ik niet meteen vanwaar het idee komt om zo dik te gaan.

Beste Suzan,

Van iemand die duidelijk het verschil kent tussen vette kalk (hydraatkalk) en hydraulische kalk kan ik me niet inbeelden dat ze nog nooit gehoord zou hebben van kalk-hennep-isolatie. Dus een beetje eigenaardig dat je dit omschrijft als "gigantische diktes van kalkbepleistering".
Al evenmin kan ik me voorstellen dat iemand goed op de hoogte is van oude kalk-technieken en -pleisters , maar niet op de hoogte zou zijn van de oorspronkelijke bouwlogica en bouwfysica in oude gebouwen.
Lijkt me zelfs onmogelijk dat zo iemand niet al een vrij goed beeld heeft van de problemen die opduiken bij binnenisolatie bij zulke panden.

Dus vandaar: Leg uw probleem eens in detail op tafel, want ik kan me niet inbeelden dat u naar algemene informatie op zoek bent.

G

[sdw]

Bedankt voor jullie reacties.

Gandalf, mijn kalk-kennis richt zich vooral op historische kwesties. Ik moet dus dringend wat opzoekingswerk doen over kalk-hennep isolatie. Want na uw antwoord schaam ik me al hevig.
Mijn idee was aanvankelijk om de wanden te voorzien van een laag leem en af te werken met een kalkbepleistering. Alleen word je langs alle kanten om de oren geslaan met de te halen isolatiewaarden. Dus weet ik niet hoe dik ik met mijn leem en kalk zou moeten gaan om deze waarden te halen.
Ik stelde mijn vraag dus vooral omdat ik wou weten hoe men deze kwestie heden ten dage aanpakt volgens de hedendaagse normen.

Vuur uw vragen maar raak als ik niet duidelijk ben, verbouwen is een totaal nieuw avontuur voor mij. Een avontuur waar ik met veel goesting aan begin, maar weet: ik moet nog veel leren.

Jan: uw laatste mogelijkheid ga ik negeren want dat vind ik maar een flauw mopje

s.

[rikdevreese]

Beste ecologieforummers,

Mijn vriend en ik hebben net een huis gekocht uit 1910. Grondige verbouwingen staan voor de deur. Wij dienen eveneens langs binnen te isoleren.
De huidige buitenwanden zijn volle bakstenen muren.

U hoort mijn vraag komen en die luidt inderdaad als volgt: hoe pakken we dit aan?

Uit vorige reacties maakte ik op dat het voorzien van een spouw niet aangeraden is ivm schimmelvorming?
Ook uit vorige reacties kwam ik gigantische diktes van kalkbepleisteringen tegen. Dit materiaal, en zeker vette kalk leent zich toch niet voor zulke diktes? Zelfs met het gebruik van hydraulische kalk snap ik niet meteen vanwaar het idee komt om zo dik te gaan.

Ben ik hier op het juiste adres met mijn vraag over binnenisolatie of dien ik het forum beter uit te pluizen? Deze vraag is wellicht al veel gepasseerd maar ik had toch graag een rechtoe-rechtaan-antwoord op deze kwestie. Ik had me graag gebaseerd op de kennis die men vandaag in handen heeft.

Met vriendelijke groeten,
Suzan

Dag Suzan,

Als je in Vlaanderen woont kan je binnenkort langsgaan in heel wat ecologische verbouwingen op de ecobouwers opendeur, waar je de kans krijgt om met geëngageerde verbouwers te praten. Veel van de deelnemers hebben ook veel zelf gedaan en met hen kan je heel wat technische details bespreken. Meer info op www.ecobouwers.be, hier vind je ook veel informatie over het thema.

Groot potentiële problemen met het isoleren van volle bakstenen muren kunnen optreden bij
1) condensatie van vocht op de balkconstructie die in de gevels liggen (en hierdoor rotten van deze balken)
2) vochtige muren (bvb. door opstijgend vocht) die door het isoleren niet meer kunnen uitdampen

Als je balken niet in de buitengevels liggen, heb je al één van de mogelijke problemen omzeild. En als je in je muren geen opstijgend vocht hebt, dan heb je helemaal geluk.

Een aantal interessante publicaties over het langs binnen isoleren van steense muren zijn
- http://energie.wallonie.be/servlet/Repo ... f?ID=16005
- http://app.leefmilieubrussel.be/handlei ... am_gebouw/(S(lfknwla5raq0y44550wpf2zg))/docs_NL/ENE11_NL.pdf
- http://www.ibgebim.be/uploadedFiles/Con ... 2_CSTC.pdf
- http://www.claytec.de/fileadmin/user_up ... latten.pdf
- http://www.claytec.de/produkte/bautechn ... -lehm.html
- http://www.vibe.be/downloads/1.Technisc ... nmuren.pdf

Veel leesplezier

Rik