Ecologieforum

Ik heb een en ander zitten nalezen over seizoensopslag van warmte, met de Finse "zandbatterijen" van https://polarnightenergy.com/ . Behalve erg duur is lijkt dat me technisch relatief eenvoudig:
- een grote, diepe, waterbestendig gemaakte betonnen kelder
- een laag glasschuimgranulaat op de bodem
- een laag glasschuimgranulaat langs alle wanden en plafond
- binnenin zand en elektrische verwarmingselementen
- buiten in de nabijheid een stevig aantal zonnepanelen om tijdens het lichte seizoen elektriciteit aan de warmtebatterij te leveren
- een gebouwtje er bovenop dat een groot deel van het winterse warmteverlies opvangt en nuttig gebruikt als passieve verwarming
- dimensies zo dicht mogelijk bij een kubus met alle zijden even lang of een cylinder met diameter = hoogte.

Dat of een grote silo met een laag gerecycleerde minerale wol er omheen. Een verticale met heel wat meters diameter, maar niet zo enorm hoog.

Zie ik iets over het hoofd, of valt zoiets nog wel mee qua complexiteit?

Vooral de lompigheid en elektr verbruik in de winter om er weer warmte uit te onttrekken.

Ik zeg t nog wel een keer. We hebben stroom nodig, het bijproduct is warmte. Dus, een generatortje of frituurolie of een houtgasgenerator.

Ik heb het idee van opslag van 's zomerse warmte voor de winter ook al eens bekeken maar nu voor de opslag van warmte in water voor vier huizen. Dit staat beschreven in mijn rapport KD 713 dat te kopiëren is van mijn website: www.kdwindturbines.nl onder het menu KD-reports. Het valt toch erg tegen, zelfs als het vat zo groot is dat het voor vier huizen gebruikt kan worden. Je hebt een enorm dikke isolatielaag nodig om nog wat over te houden voor de winter. Voor een groot aantal woningen ligt het veel gunstiger omdat bij vergroting van het volume van de buffer, de inhoud met de derde macht toeneemt en het oppervlak kwadratisch. De energie-inhoud is evenredig met het volume maar het warmteverlies is evenredig met het oppervlak. In Boekel ligt een wijk waarbij energie opgeslagen wordt in een bazaltaccu voor dertig huizen die in drie cirkels staan.

Precies dat project is kansloos. Misschien dat polarnightenergyhet beter doet, geen idee. Zand of basalt heeft een kleinere soortelijke warmte dan water. Basalt ook, maar daar staat tegenover dat de soortelijke massa een stuk hoger is dan zand. Vooral het opstoken naar hoge temp maakt meer opslag mogelijk maar isolatie een grotere uitdaging. Net als de warmte weer uit de buffer halen.

De voordelen aan zand of basalt versus water komen meer naar boven bij seizoensopslag:
- temperatuurbereik. Zand kan je warmer maken dan water zonder faseverschuiving (stoom na 100 Celsius!).
- lager warmteverlies. Zand geleidt warmte minder goed dan water. Dat maakt het veel beter geschikt voor opslag op lange termijn.
- stabiel materiaal. Geen verlies via damp, veel minder condensatie
- druk. Geen drukvat nodig bij hogere temperaturen, ...

Natuurlijk voel je hier ook erg het oppervlakte/volume-effect!

Bedankt trouwens voor de hint over de basaltbatterij. Ik heb het project van Cees van Nimwegen eens bekeken. Ziet er wel leuk uit. Het was natuurlijk zijn tijd een beetje voor in 2019. Intussen is er alweer flink evolutie geweest aan de kant van de kostprijs van zonnepanelen.

Ik heb eens verder met ideetjes gespeeld, meer als tijdverdrijf dan als concreet bouwproject. Ik denk dat ik een constructie zie die mogelijk veilig, stevig, ecologisch en kosteneffectief is. Iemand zin om hier gaten in te schieten?

- grindbasis
- jumbo strobalen vierkante buitenmuur, gepleisterd binnen en buiten.
- 0.5m gecompacteerd laag glasschuimgranulaat "vloer" binnen de stromurenconstructie. Glasschuimgranulaat is vrij duur, maar niet capilair en hittebestendig
- 0.5m perliet tegen alle binnenwanden. Perliet isoleert en houdt de hoogste temperaturen van de gepleisterde strowand weg, en beperkt zo het gevaar op smeulende strowanden.
- kern van zand, met glasvezel geogrid ingebed. Het glasvezel geogrid is hittebestendig en helpt zijdelingse krachten opvangen.
- 0.5m perliet als "plafond" binnen de stromurenconstructie
- 1 laag gepleisterde jumbo strobalen bovenop de volledige stromurenconstructie
- houten dakconstructie, metalen dak

Met basalt kun je tot 500C opslaan, dat is het plan ook in Boekel. Weet niet of ze dat ook al voor elkaar hebben gekregen, maar water verwarmen met lucht van 500C is een tricky uitdaging...
Daarbij, hoe hoger de temperatuur hoe hoger het verlies.

En last but nog least. De opslag gaat er vanuit dat er in de zomer stroom 'over' is en die kan je dan opslaan als warmte. Maar de EROEI van zonnepanelen laat zien dat er helemaal geen stroom 'over' is. Of ja, als je die stroom als 'over' labelt, dan blijft er van de EROEI helemaal niets meer over. En daar moet nog de energie-investering bij van de installate. No way dat die naar een zinvolle waarde gaat...

in Boekel zijn ze erg adviesbestendig...

Pietje schreef: ↑29 aug 2025, 23:16 Met basalt kun je tot 500C opslaan, dat is het plan ook in Boekel. Weet niet of ze dat ook al voor elkaar hebben gekregen, maar water verwarmen met lucht van 500C is een tricky uitdaging...
Daarbij, hoe hoger de temperatuur hoe hoger het verlies.

Ik vermoed dat er in Boekel behoorlijk wat misgelopen is. Ze zijn er wel heel stil over. Na te vragen.

Maar de EROEI van zonnepanelen laat zien dat er helemaal geen stroom 'over' is.

Fraunhofer (zie p. 38) schat op basis van gegevens uit 2022 de EPBT van een in China geproduceerde en in Brussel dakgemonteerde zonnepanelen-installatie op 1.24. Uitgaande van een conservatieve levensduur van 25 jaar kom je dan aan een EROEI van ongeveer 20.

in Boekel zijn ze erg adviesbestendig...

Grijns. Dat zou wel eens kunnen kloppen.