Pagina 1 van 1

Beoordeling hydraulisch schema L/W WP (koelen+verwarmen)

Geplaatst: 13 jul 2016, 14:55
door Sjeiz
Beste mensen,

al meer dan een jaar ben ik met grote interesse mee aan het lezen op dit forum.
Ik denk een hoop geleerd te hebben van de diverse discussies, oplossingen en schema's.

Zeer binnenkort gaan wij het avontuur aan om een nieuwbouwhuis te gaan (laten) plaatsen en wordt het tijd om mijn theoretische kennis maar eens door jullie te laten toetsen :idea: . Ik hoop dat jullie met mij mee willen denken!

Het gaat hier om een ruime vrijstaande villa met een hoofdgebouw van 622 m3 en een (bewoonbaar) bijgebouw van ca 210 m3. Hoge isolatie waarden wat betreft vloer, wanden, glas en dak. De RPC zal ruim onder de 0,4 uitkomen. Geen gasaansluiting. Bedoeling is om (dichtbij) een nul-op-de-meter woning te komen, uiteraard afhankelijk van de benodigde investeringen en de haalbaarheid daarvan.

Wat heb ik voor ogen:
  • Mitsubishi Ecodan lucht/water warmtepomp 14kW.
    Deze warmtepomp is omkeerbaar (dus verwarmen én koelen) en kent twee temperatuur zones:
    • Zone 1 wordt gebruikt voor Ultra Laag Temperatuur verwarming (via onderkant buffervat) of koeling (buffer bypass d.m.v. twee driewegkleppen en een platenwisselaar).
    • Zone 2 wordt gebruikt om de bovenkant van het buffervat met een iets hogere temeratuur te beladen tbv sanitair warmwater bereiding.
    • Welk gedeelte van de buffer geladen wordt, wordt bepaald door een driewegklep.
  • Vloerverwarming begane grond
    Ultra Laag Temperatuur vloerverwarming op de gehele benedenvloer (ivm stenen vloerafwerking). Deze vloerverwarming zie ik als ondersteuning, alleen bedoeld om de kou van de stenen vloer af te houden.
  • Plafondverwarming/koeling begane grond
    Ultra Laag Temperatuur Bioclina capillair buissysteem op (gedeelte van) het plafond begane grond.
    Hiermee kan in de zomer gekoeld worden, en in de winter stralingswarmte
  • Plafondverwarming/koeling verdieping
    Ultra Laag Temperatuur Bioclina capillair buissysteem op plafond eerste verdieping m.u.v. badkamer (=vloerverwarming).
    Hiermee kan in de zomer gekoeld worden, en in de winter stralingswarmte.
    • Vloerverwarming lijkt me niet nodig omdat de verdiepingsvloer al van de onderzijde wordt verwarmd en geen stenen vloerafwerking heeft.
    • Thermostaat en dauwpuntsensor per ruimte. Hiermee kan elke ruimte apart ingesteld worden. Door het ontbreken van massa zullen temperatuuraanpassingen snel merkbaar zijn, hetgeen zeer gewenst is voor studeer- en slaapkamers
  • Gelaagd buffervat 1000 liter
    • Het bovenste gedeelte van het buffer is aangesloten op een verswaterstation, die met een elektronische geregelde pomp en platenwisselaar grote hoeveelheden sanitair warmwater kan verzorgen. Het voordeel wat ik hier zie is dat er geen SWW voorraad op temperatuur wordt gehouden en er dus geen gevaar voor legionella bestaat.
    • Het onderste gedeelte is voorzien van een spiraal. Hiermee kan het verwarmingssysteem hydraulisch gescheiden worden van het CV water. Dit is nodig omdat het capillaire buizensysteem zuurstofdoorlatend is. Door een spiraal te gebruiken en geen externe platenwisselaar, kan er een pomp komen te vervallen.
    • Twee aansluitingen op het onderste gedeelte blijven vrij t.b.v. een mogelijk toekomstige Jacuzzi :-)
    • Driewegkleppen en een platenwisselaar om de buffer te bypassen in koelingsmode
  • Hout CV-haard woonkamer
    Voornamelijk voor de gezelligheid :)
    • De kachel die ik op het oog heb (Kratki Oliwia-T-PW-22) geeft kamerzijdig 4kW en waterzijdig 18kW af.
    • Deze kachel zal met een open buffervat en platenwisselaar drukloos op het buffervat worden aangesloten.
    • Door de platenwisselaar laag bij de buffer te plaatsen, zal thermosyphonwerking voor circulatie in de buffer zorgen, zodat een pomp overbodig is.
  • PV Panelen
    • Voldoende PV panelen om mijn stroombehoefte (vrijwel) volledig af te dekken, er is weiland zat.
    • Wanneer de buffer is afgekoeld en de zon schijnt kan de warmtepomp warmte energie gaan opslaan in de buffer of 's zomers het huis koelen met het hoogst haalbare rendement.
    • Op die dagen waarbij de PV panelen weinig opleveren, kan ik d.m.v. houtstook zorgen dat de buffer goedkoop wordt opgeladen.
    • Als we geen zin hebben om te stoken, zal de warmtepomp de buffer laden, hoewel dit natuurlijk op zeer koude dagen ten koste zal gaan van het rendement.

Onderstaand mijn 1e opzet van het hydraulische schema waarin ik zo min mogelijk bewegende delen heb toegepast. Wat er niet in zit, kan ook niet stuk :roll: Uiteraard ontbreken nog diverse details zoals sensoren, vuilfilters, expansievaten, etc., maar ik probeer eerst de basis goed te krijgen.

Graag jullie mening, kritiek, suggesties en/of verbeteringen op mijn plannen en het schema.
Zijn er bijvoorbeeld terugslagkleppen nodig en zo ja, waar en waarom?

Met vriendelijke groet,

Sjeiz
Hydraulisch schema 2016-07-13.png

Re: Beoordeling hydraulisch schema L/W WP (koelen+verwarmen)

Geplaatst: 18 jul 2016, 00:35
door Ingir
Als je gaat nieuwbouwen dan kun je al dit fraais zo in de afvalbak gooien. Een moderne woning heeft geen omvangrijke installaties nodig maar het optimaal benutten van zoninstraling en interne warmtelast. Voor het bedrag dat nodig is voor de weergegeven installatie-kerstboom kun je ook kiezen voor het passief maken van de woning. Ten opzichte van de vigerende EPN zijn de meerkosten beperkt terwijl de besparingen snel gaan oplopen dankzij geplande tariefsverhogingen voor gas en stroom.

Re: Beoordeling hydraulisch schema L/W WP (koelen+verwarmen)

Geplaatst: 18 jul 2016, 14:52
door Ingir
Op basis van 622m³ (hoofdgebouw) plus 210m³ (bijgebouw) kom ik aan een maximaal verwarmde vloeroppervlakte van ca. 280m². Een snelle berekening van de warmtebehoefte komt dan voor een woning die nét voldoet aan de EPC-norm (30 kWh/m² per jaar) op 8.400 kWh warmte per stookseizoen en omgerekend is dat zo'n 3,5 kW stookvermogen bij -10°C. Doe daar nog 1,5 kW bij voor SWW en je hebt hooguit 5 kW nodig.

De geplande 14 kW voor de warmtepomp plus 18 kW voor hout-cv plus buffervat van 1000 liter zegt me dat je flink op kosten gejaagd wordt. De installateur zal handenwrijvend de opdracht in ontvangst nemen en de ISDE-subsidie liefdevol afromen. Je wordt een poot uitgedraaid...

Re: Beoordeling hydraulisch schema L/W WP (koelen+verwarmen)

Geplaatst: 18 jul 2016, 19:31
door swake
Sjeiz schreef:dauwpuntsensor per ruimte
Eindelijk een soortgenoot :o ik lijd zelf ook aan sensormania! Wel dat bij mij het eigenlijk beter met een korte ei wordt geschreven, want heb er totaal geen last van. Overal in mijn kot wordt vanalles en nog wat gemeten. Maar dauw? neen.... dauw komen we hier binnenshuis ook al niet zo snel tegen trouwens (behalve dan in de frigo, maar dat is een ander verhaal :mrgreen: ). Waarom wil je dauw meten? Of had je eerder relatieve luchtvochtigheid in gedachte (%RH)?
Sjeiz schreef:Kratki Oliwia-T-PW-22
Ziet er een fameus spel uit. Wa kost da? Geen idee of het iets waard is. Let er op dat 22kW vermogen = 4.5 kg hout per uur. Zeg maar een kruiwagen of twee per dag. Is trouwens veel te veel voor zo'n huisje.
Sjeiz schreef:Het bovenste gedeelte van het buffer is aangesloten op een verswaterstation
Inox spiraal rechtstreeks in het vat. Weer een pomp minder.

Doe 20cm extra isolatie rond het vat. Overschotje rotswol of glaswol. Een houten frame met een paar panelen (osb, gips, whatever) er rond en je design-oog heeft er ook geen last van. Kost trouwens geen drol en is een paar jaar terug verdiend.

Dat jacuzzi spullement, staat die buiten? Bouw er dan een rocketheater naast, veel plezanter, kunt ge in de winter tenminste nog een spelletje spelen om te weten wie er uit het bad moet om hout bij te steken. En mag hij zo ver staan van dat vat als wenselijk zonder verlies in de leidingen. (hopla ook weer een pomp minder)

Ik ben het beetje eens met Ingrid. Veel te veel vermogen voorzien. Je gaat dat nooit nodig hebben. Erger nog als je eens met hout gaat stoken in het tussenseizoen ga je de ramen open moeten zetten omdat het al snel niet meer te houden gaat zijn van de warmte, die warmte kan ook ondraaglijk worden (en droge lucht in de winter erbij ook nog).

Re: Beoordeling hydraulisch schema L/W WP (koelen+verwarmen)

Geplaatst: 19 jul 2016, 20:09
door Ingir
Een wilde gok naar de kosten van deze installatie: 20-25K... Ofwel een bedrag waarmee je elke nieuwbouwwoning van gemiddelde omvang kunt uitrusten op PH-niveau. Deze woning is met 280m² zo'n twee keer ruimer dan gemiddeld, waarbij je kunt afvragen of dat nu echt nodig is, zodat die kosten voor PH ook wel zullen verdubbelen maar zelfs dan is het zinvol omdat energie (hout/gas/stroom) naar verwachting snel in prijs zullen stijgen als gevolg van schaarste (hout) en verhoging energiebelastingen.

Volgens mij focust Sjeiz op de verkeerde zaken als gevolg van aanlokkelijke ISDE-subsidie op overbodige installatietechniek. Hij zal niet de eerste zijn die hierdoor wordt weggeleid van bouwtechnische maatregelen. Probeer iets kleiner te bouwen en zo geld vrij te maken voor een installatie-arme woning.

Re: Beoordeling hydraulisch schema L/W WP (koelen+verwarmen)

Geplaatst: 20 jul 2016, 09:22
door swake
25k€?

Warmtepomp
Houtkachel
Vloer en plafond verwarming/koeling
Zonneboiler/panelen (op een weiland dan nogwel, dat is ook weer verloren)
Buffervat
Gigantisch aantal meters leidingen, koppelingen, adapters, pompen, sturing, sensorkes, weetikveelwat.

Daar koop je niet eens het materiaal voor, laat staan dat je het nog moet laten uitvoeren. Doe dat maar x3
En ik denk dat Sjeiz ondertussen met vakantie is, want hij reageert niet meer :fff

Re: Beoordeling hydraulisch schema L/W WP (koelen+verwarmen)

Geplaatst: 21 jul 2016, 17:01
door Sjeiz
swake schreef:En ik denk dat Sjeiz ondertussen met vakantie is, want hij reageert niet meer :fff
Ik ben niet op vakantie, slechts ontzettend druk met aannemer, bank, grondverkoper, notaris, gemeente, etc etc etc.
Ingir schreef:Op basis van 622m³ (hoofdgebouw) plus 210m³ (bijgebouw) kom ik aan een maximaal verwarmde vloeroppervlakte van ca. 280m². Een snelle berekening van de warmtebehoefte komt dan voor een woning die nét voldoet aan de EPC-norm (30 kWh/m² per jaar) op 8.400 kWh warmte per stookseizoen en omgerekend is dat zo'n 3,5 kW stookvermogen bij -10°C. Doe daar nog 1,5 kW bij voor SWW en je hebt hooguit 5 kW nodig.
Mijn, puur op forums gestoelde 'lees' kennis, neigt me je volkomen gelijk te geven. Dat was ook mijn eerste reactie naar de installateur. Op basis van feitelijke informatie, waarvoor dank, ga ik deze discussie nogmaals met hem voeren.
Ingir schreef:De geplande 14 kW voor de warmtepomp plus 18 kW voor hout-cv plus buffervat van 1000 liter zegt me dat je flink op kosten gejaagd wordt.
Allereerst is het niet warmtepomp PLUS hout-cv. De warmtepomp zal het dagelijkse 'werkpaard' zijn. De hout-cv is echt bedoeld als sfeer haard, toegevoegde luxe. Het buffervat is mijns inziens nodig om overtollige warmte van de hout-cv van de kachel te voeren en op te slaan in het buffervat. Hoe meer er gestookt wordt, hoe minder (of wellicht alleen voor SWW) de wp hoeft te lopen. Als jullie dat, buiten passief bouwen waarvoor het inmiddels te laat is (aanvang bouw september 2016), anders zien, dan hoor ik dat graag. Een spiraal in de buffer zou een boiler overbodig maken, maar dan moet ik buiten het stookseizoen, een enorme plas water onnodig warm houden.
swake schreef:Waarom wil je dauw meten?
Bij koelen moet je oppassen dat je boven het dauwpunt blijft, anders worden de gekoelde oppervlakten nat, tenzij je condenserend kan koelen, bv mbv een fancoil.
swake schreef:Let er op dat 22kW vermogen = 4.5 kg hout per uur.
22kW is het totaal vermogen. Hiervan wordt 18kW CV zijdig afgegeven en dus 'slechts' 4kW kamerzijdig. Heb inmiddels een kleiner model uitgezocht met een nominaal vermogen van 19kW, waarvan 15 CV zijdig en 4kW kamerzijdig. Door de haard zeer goed te isoleren en wellicht de mantel te ventileren, verwacht ik de verhouding waterzijdig/kamerzijdig nog wat gunstiger te krijgen. De keuze qua CV haard is relatief beperkt, omdat we een tunnel model nodig hebben en die blijken niet dik gezaaid. Ik heb er één gevonden met een flink lager vermogen, maar die kost ruim 3x zo veel :roll:
swake schreef:Dat jacuzzi spullement, staat die buiten? Bouw er dan een rocketheater naast, veel plezanter, kunt ge in de winter tenminste nog een spelletje spelen om te weten wie er uit het bad moet om hout bij te steken.
Uuuhm, spelletje wie de rieten kap gaat doven is dan ook een optie. Die jacuzzi is op dit moment nog slechts een, mogelijk onhaalbare, toekomstdroom.
Ingir schreef:Volgens mij focust Sjeiz op de verkeerde zaken als gevolg van aanlokkelijke ISDE-subsidie op overbodige installatietechniek.
Nope. Geen gasleiding aanwezig. Aanleg zal, door de afstand (>200 meter) waanzinnig duur zijn. Tevens is nu kiezen voor gas mijns inziens een niet echt ecologisch verantwoorde keuze.
Ingir schreef:Probeer iets kleiner te bouwen
Dit was niet echt de vragen die ik stelde. De maat van bouwen is een persoonlijk keuze, mede ook door de ligging en de maat van het kavel. Aangezien tekeningen klaar zijn en de welstand- en omgevingsvergunningen zijn afgegeven, inmiddels ook een gepasseerd station.

OK, tot zover mijn reactie op jullie reacties :o .

In een soortgelijke discussie opperde iemand om fancoils te gebruiken, om op die manier relatief eenvoudig te kunnen koelen. De fancoil (bv Jaga Briza plafondinbouw) kan condenserend koelen en dus ook de luchtvochtigheid verminderen, zoals een echte airconditioning. De Bioclima matten in de plafonds zijn dan geheel niet meer nodig, hetgeen een sterke vereenvoudiging en kostenbesparing met zich meebreng. Ik hou dan alleen de warmtepomp (evt met ingebouwde SWW boiler), de vloerverwarming en (eventueel) een fancoil over. Het interessant is dat zo'n fancoil bouwkundig relatief is in te passen, zodat deze ook in een later stadium zou kunnen worden toegevoegd. Wellicht is het in zijn geheel niet nodig, zoals jullie ook aangeven. Mijn huidige ervaringen zijn gebaseerd op een jaren 80 eensgezinswoning met bruine dakpannen. Hier kan de temperatuur op onze slaapzolder tot 45 graden oplopen op dagen als deze.

Ben nog steeds benieuwd naar jullie adviezen op mijn, inmiddels bijgestelde plannen.

Groet, Sjeiz

Re: Beoordeling hydraulisch schema L/W WP (koelen+verwarmen)

Geplaatst: 21 jul 2016, 20:58
door swake
Hier staat een 1000L buffer met ingebouwde SWW spiraal (30L netto). Met 4 personen wordt die buffer om de 3 dagen opgeladen. We zijn een 'normale' familie die niet bijzonder op haar verbruik let maar attent is naar verspilling toe. Het energieverbruik voor het SWW is sinds 11 mei tot vandaag +/- 195kg pellets =32.5eur. Dat geeft afgerond een 100euro kosten per zomerseizoen van 6 maanden. De isolatie van de buffer krijgt nog een upgrade, vooral voor de winter nuttig, maar ook tijdens zomermaanden benefiek.
Puur uit ecologische overweging denk ik eraan op het dak een paar zonnepanelen te leggen die rechtstreeks een weerstand in het buffervat zullen voeden. Geen omvormer of andere moeilijke componenten, dit om het financieel toch ook nog 'break even' te maken, weet nog niet of dit zo wel kan.

Fancoils en andere ventilatie en draaiende dingen = let op voor het lawaai!

Koeling: met een degelijke isolatie (en liefst ook slimme verluchting) heb je geen airco toestanden nodig. Deze week is de thermometer binnenhuis zeer uitzonderlijk tot 27°C gegaan op de verdieping en zolder, gelijkvloers was het 25. Met buiten 36 en 37°C voelt dat niet als te warm aan. Vanaf zonsondergang daalt de temperatuur redelijk snel dankzij het ventilatie systeem. Kostprijs: ventilatie type centrale afzuiging met verschillende ingangen, zonder warmte terugwinning, kost rond de 200eur+leidingen. Dit verbruikt 11W in standje eco en draait zeker niet continu, soms wel eens vol gas en dan is het een 50W. Sturing door de domotica op temperatuur, %RV, luchtkwaliteit en anticiperende aanwezigheid.

Re: Beoordeling hydraulisch schema L/W WP (koelen+verwarmen)

Geplaatst: 21 jul 2016, 21:05
door swake
Nog iets over die WP.
Rendement van een lucht/water model met aanvoer van buitenlucht met lage temperatuur is veeeeel lager dan wat de marketing boekjes laten geloven. Een COP van 1,5 is dan zelfs al hoog.
Ik vermoed dat het voorgestelde vermogen van 14kW dat enkel is in ideale omstandigheden. Wanneer je eigenlijk geen verwarming nodig hebt.