Ecologieforum

In onze aanbouw gaan we met wandverwarming en leem werken. Dat comfort willen we op een aantal plaatsen ook in het afgewerkte deel van ons huis binnenhalen. Het gaat concreet over enkele muurvlakken in onze living waar momenteel een geverfde glasvezelbehang op pleister hangt (1 stuk buitenmuur met 6cm glaswol geisoleerde spouw en rest binnenmuren).

Onze leemwerker stelde voor om het als volgt te doen:
- glasvezel laten hangen - muur is nu immers perfect recht en glad
- 4cm pavatherm isolatie met schotelpluggen ertegen om temperatuur binnenskamers te sturen (evenmin met leem aansmeren)
- 2cm isolant van pavatex tegen de binnenmuren om een leembare achtergrond te verkrijgen
- wandverwarming fixeren doorheen pavatherm in muur
- leem afwerking

Ik stel me nu vooral de vraag hoe cruciaal die geverfde glasvezel kan zijn in deze opbouw. Als we die er moeten afhalen (en god weet hoe de muur er dan uit ziet) moeten we misschien ook de gips er vervolgens afhalen en komen we zonder meer in een totale bouwwerf te zitten in ons afgewerkt huis. In dat geval is de goesting om wandverwarming te plaatsen een pak minder.

Als de glasvezel kan blijven hangen wordt de klus een pak eenvoudiger en zitten we alvast niet in het stof. Het wordt dan een opbouw tegen een vermoedelijk dampdichte onderlaag, maar hoe veel anders zal het zijn tegenover de huidige situatie? Als de buitenmuur geen optie is, zou ik die kunnen laten vallen (en enkel binnenmuren aanpakken). Maar voor het comfort is uitgerekend die buitenmuur wel een must om met WVW te voorzien.

Freek Verdonckt schreef:Onze leemwerker...

Leem doe je toch zeker zelf, kind kan de leem doen. Hechting van basisleem is vrij eenvoudig op te lossen, de vraag is echter of binnenisolatie problemen kan veroorzaken.

Ik heb mijn bestaande buitenmuren ook nageïsoleerd en afgewerkt met WVW/basisleem, maar onze gevels bestaan uit geïsoleerde spouwmuren waardoor de koudebruggen beperkt blijven. Ik heb hierbij gebruik gemaakt van tweedehands houtwolcementplaten (vrijwel gratis) die met schotels door de isolatie (5cm XPS) zijn vastgezet op de bestaande muren. Op de HWC-platen zijn de WVW-buizen geplaatst en voorzien van de eerste laag leem, daarover wapeningsgaas en de 2e laag basisleem. Het leem is vervolgens glad afgewerkt en met 2 lagen leemverf in kleur gezet.

We steken zelf ook de handen uit de mouwen - we lemen nl samen met onze leemwerker

I.v.m. jouw opbouw, heb je ook gewoon behangpapier binnenmuur laten hangen dan?

Freek Verdonckt schreef:We steken zelf ook de handen uit de mouwen - we lemen nl samen met onze leemwerker

I.v.m. jouw opbouw, heb je ook gewoon behangpapier binnenmuur laten hangen dan?

De wanden zijn hier gestuct, geen behang maar dat maakt niet uit, in beide gevallen zou ik zo over de bestaande afwerking de wanden verder opbouwen.

Dat is in principe niet de goede oplossing.
Houtwolplaten moeten in principe 'vol' contact maken met de achtergrond.

Dampdichte verven en gipspleister zijn in principe ook NIET OK bij binnenisolatie (kalkpleister zou wel OK zijn)

Ik zeg twee maal 'in principe', want door je wandverwarming heb je wel veel meer (fout)marge dan een klassieke 'binnenisolatie'. Ook het feit dat het een spouwmuur betreft geeft meer marge.

Waar je dus moet voor oppassen:
1. Staat de wandverwarming vaak uit. Misschien zelfs een heel stookseizoen ?
Dan heb je een klassieke capillaire binnenisolatie en is deze opbouw niet goed. (voor wat de buitenmuur betreft)

2. Is de spouw niet overal goed uitgevoerd ? Hier en daar mortelresten ? Eventueel uitzakkende spouwisolatie ? Dan heb je zeker de capillaire eigenschappen van het houtwol nodig om het goed te laten gaan. En dan moet je je dus houden aan de strikte plaatsingsvoorschriften: oa: 80% contact ondergrond. Géén dampdichte lagen op de ondergrond, géén gipspleister in de ondergrond.


Een fabrikant als pavatex zal geen garantie geven op jou voorstel.
Een plaatser zal bij problemen achteraf argumenteren dat het vocht van buitenaf komt en dat dat dus niet zijn schuld is.
Dus het is aan jou om uit te maken welk risico je wil nemen.

Als de wandverwarming altijd aan staat in het stookseizoen en de spouw correct is uitgevoerd en voorzien van voldoende isolatie kan het volgens mij niet mis gaan. Maar als je meer marge wil, moet je het toch correct uitvoeren zoals ook pavatex voorschrijft.

G

G,

Ik begrijp dus dat het voor de binnenmuren sowieso geen probleem vormt om tegen de glasvezelmuur aan te werken (en niet innig, maar gewoon de 2cm isolierplaten vastschroeven)?

Voor de buitenmuur begrijp ik de gevoeligheid - zeker onderaan de gevel waar de spouw niet aanwezig is (en de koudebrug des te voelbaarder). De WV zou s'winters idd permanent moeten opstaan (het gaat niet over bijverwarming). Kan ik daar - om alle risico's te vermijden - eventueel de isolatie beperken tot 2cm? Of is zelfs 4cm eigenlijk niet verwaarloosbaar voor condensatierisico's (maar dan weer net genoeg om de warmte in eerste instantie naar de leem te laten trekken).

Freek Verdonckt schreef:Kan ik daar - om alle risico's te vermijden - eventueel de isolatie beperken tot 2cm? Of is zelfs 4cm eigenlijk niet verwaarloosbaar voor condensatierisico's (maar dan weer net genoeg om de warmte in eerste instantie naar de leem te laten trekken).

Condensatie op zich is niet te vermijden.
Zonder isolatie heb je wellicht oppervlaktecondensatie.
Met een plaat van 2 of 4 of 6 cm concentreert de condensatie op het raakvlak tussen houtwol en oude muur.
De plaat kan dat zelf verwerken als hij goed contact maakt met dat vocht. Vandaar dat de opbouw correct moet zijn voor die gevallen.
Er kan ook vocht van de achterliggende muur komen.(regen bijvoorbeeld) Ook daarom moet de opbouw volgens de regels van de kunst. Daarom dus geen sperrende lagen, geen dampdichte verven, geen gipspleister.

Met wandverwarming is het weer anders, dan ligt het dauwpunt ver naar buiten toe en is er geen probleem.
Probleem is er dan wel als je binnen enkele jaren toch vind dat die houtkachel of pelletkachel interessanter is dan de muurverwarming ...

Waarom plaats je eigenlijk muurverwarming met een reeds geïsoleerde spouw ?
Om echt rendement te halen uit een LTV verwarming moet je ook een condenserende ketel hebben.
Als de reden is bestaande vochtpoblemen op te lossen (muuraanzet), denk ik dat het niet zo verstandig is.


G

De plaat kan dat zelf verwerken als hij goed contact maakt met dat vocht

Dus een 'innige' verbinding van de plaat, nl goed tegen muur (en behang) aangedrukt maakt eventuele condensatie op dat raakvlak overkomelijk? Als ik ze met pluggen goed aantrek verwacht ik maximaal contact met de muren. Er zal m.a.w. geen water kunnen afvloeien zonder dat het door de houtwol + leem wordt opgenomen (tenzij die verzadigd zouden worden natuurlijk).

Er kan ook vocht van de achterliggende muur komen.(regen bijvoorbeeld)

Er is een spouw (gevuld met Supafil) waardoor we geen vochtdoorslag hebben op onze binnenmuur. In de zeven jaar dat ik er woon, nog nooit last gehad van vocht aan buitenmuur. Ik ga er vanuit dat een opbouw aan binnenmuur-zijde hier geen invloed op zal hebben.

Freek Verdonckt schreef:Dus een 'innige' verbinding van de plaat, nl goed tegen muur (en behang) aangedrukt maakt eventuele condensatie op dat raakvlak overkomelijk? Als ik ze met pluggen goed aantrek verwacht ik maximaal contact met de muren. Er zal m.a.w. geen water kunnen afvloeien zonder dat het door de houtwol + leem wordt opgenomen (tenzij die verzadigd zouden worden natuurlijk).

Volgens pavatex wordt dit enkel gegarandeerd met een koppelingslaag (leem of kalk) én minimaal 6 pluggen per plaat én de naden tussen de platen onderling verlijmen met de juiste lijm.

NB Er zijn wel houtwolplaten op de markt die enkel met mechanische druk voldoende raakvlak met de ondergrond waarborgen. Dat is omdat ze aan de achterzijde van een zachte (indrukbare) afwerklaag voorzien werden. Google bijvoorbeeld eens op UdiINReco. http://unger-diffutherm.de/udiin_reco/

Er is een spouw (gevuld met Supafil) waardoor we geen vochtdoorslag hebben op onze binnenmuur. In de zeven jaar dat ik er woon, nog nooit last gehad van vocht aan buitenmuur. Ik ga er vanuit dat een opbouw aan binnenmuur-zijde hier geen invloed op zal hebben.

Je had het ook over een stuk volle muur ter hoogte van de muuraanzet.
De opbouw aan de binnenzijde heeft er wel invloed op. Door binnenisolatie wordt de bestaande muur sowieso kouder (meestal daardoor ook natter). In vergelijking met de bestaande situatie neemt het droogvermogen licht af.
Het evenwicht wordt lichtjes verstoord. Of dat problemen gaat opleveren is moeiijk te zeggen op voorhand.
Als de verhouding vochtbelasting/droogvermogen momenteel 40/60 is, en het wijzigt lichtjes, dan merk je er misschien niets van. Als het momenteel 49/51 is, dan merk je er nu ook niets van, maar een kleine wijziging zal dan al snel een cumul opleveren aan vocht en dan merk je het na een tijdje wel.

Wat de spouwisolatie betreft: die zorgt ervoor dat het dauwpunt in het buitenblad ligt.
Binnenisolatie zal afhankelijk van de toegepaste R-waarde dat dauwpunt eventueel naar binnen brengen.
Wat zal er gebeuren als het dauwpunt-theoretisch- in het binnenblad valt of in de spouwvulling ? Supafil is niet capillair en niet hygroscopisch, dus niet geschikt voor watertransport. Supafil is enkel geschikt om water moeilijk door te laten, dus mag je hopen dat het water aan de juiste zijde van de supafil blijft.

Maar nogmaals: het is een wereld van verschil of de verwarming aan staat of uit.
Met een wandverwarming die aan staat, wijzigt er niets in negatieve zin tov de huidige situatie. (het dauwpunt blijft ver aan de buitenzijde en het droogvermogen door weglekkende warmte blijft behouden)

Ik begrijp dus dat het voor de binnenmuren sowieso geen probleem vormt om tegen de glasvezelmuur aan te werken (en niet innig, maar gewoon de 2cm isolierplaten vastschroeven)?

Als die binnenmuur tussen twee ruimtes staat met een gelijkaardig klimaat/temperatuur, maakt het allemaal niet veel uit. Als de ruimte erachter daarentegen onverwarmd is, zou ik het toch evengoed zo toepassen, maar wel de koude zijde van de muur bijkomend isoleren.

G