Ecologieforum

Dit wordt mijn eerste bericht op het forum. Ik volg al een heel tijdje alles wat betreft finovens en ben ook bezig met verbouwen in de richting van LEW. Ik heb maar een zeer beperkt budget en doe bijna alles zelf.
Dankzij jullie discussies, waaronder de zeer interessante bijdragen van ondermeer Dirk Bauwens, raak ik elke dag nog meer gemotiveerd om door te zetten, ondanks allerlei problemen die mijn werk bemoeilijken. Ik zal nu maar best ontopic gaan.

Ik heb al de fundamenten gelegd van mijn schouw die nu enkele stenen boven de grond staat. De snelbouwers van 14cmx29cm vormen een binnenschouw van 60cmx60cm.
Daarin komen vierkantige aarden potten van 25cmx25cm, binnenmaat 20cm. Hopelijk groot genoeg voor een grotere finoven?

Nu blijf ik twijfelen over de isolatiewijze.
Tussen de potten en de snelbouw kan ik rotswol stoppen of argexchape.Dat geeft minder isolatiewaarde maar wel steviger qua constructie en daar hecht ik echt wel heel veel belang aan. De schouw moet heel mijn leven meegaan en liefst nog een paar levens langer.
Ik vraag mij trouwens af of een afsluitbare schouw die aan één zijde warmte kan afgeven naar binnen ook niet een stuk als warmteopslag kan gezien worden. Boven 3m zal ze wel een eind uit het dak van de achterbouw moeten rijzen. Anderzijds wil ik de buitenste isolatielaag als hoofdlaag beschouwen en doortrekken tot bovenaan.

Rond de binnenschouw komt er dan eigenlijke isolatie van 75mm rotswol. Verbonden met spouwhaken hoop ik dan met oude gevelsteen van de boerderij de buitenste schil te realiseren. Bij de muren gebruik ik 150mm rotswol maar dat durf ik qua constructie niet zo goed aan bij de schouw. In elk geval moet ze zeer goed trekken voor houtkachel en finoven. Tegelijk wil ik natuurlijk zoveel mogelijk energie binnenhouden.

Al jullie advies betreffende schouwisolatie en -constructie, rekening houdend met een houtkachel en liever nog een finoven, zijn zeer welkom.
alvast bedankt.

Motacilla.

Motacilla schreef:
Ik heb al de fundamenten gelegd van mijn schouw die nu enkele stenen boven de grond staat. De snelbouwers van 14cmx29cm vormen een binnenschouw van 60cmx60cm.
Daarin komen vierkantige aarden potten van 25cmx25cm, binnenmaat 20cm. Hopelijk groot genoeg voor een grotere finoven?

Dat is zeker groot genoeg voor een volwassen Finoven. Voor de stroming maakt het wel wat uit of de binnenpot vierkant of rond is. Maar eentje van 20 cm doorsnede is prima.

Nu blijf ik twijfelen over de isolatiewijze.
Tussen de potten en de snelbouw kan ik rotswol stoppen of argexchape.Dat geeft minder isolatiewaarde maar wel steviger qua constructie en daar hecht ik echt wel heel veel belang aan. De schouw moet heel mijn leven meegaan en liefst nog een paar levens langer.

Steenwol (of rotswol) werkt prima. Doordat de binnenpot maar een beperkte massa heeft warmt het rookkanaal snel op, dat is een voordeel.

Ik vraag mij trouwens af of een afsluitbare schouw die aan één zijde warmte kan afgeven naar binnen ook niet een stuk als warmteopslag kan gezien worden. Boven 3m zal ze wel een eind uit het dak van de achterbouw moeten rijzen. Anderzijds wil ik de buitenste isolatielaag als hoofdlaag beschouwen en doortrekken tot bovenaan.

Met isolatie rond de binnenpot komt er maar weinig warmte in de stenen terecht. En elke stookbeurt duurt maar betrekkelijk kort bij een Finoven.

Rond de binnenschouw komt er dan eigenlijke isolatie van 75mm rotswol. Verbonden met spouwhaken hoop ik dan met oude gevelsteen van de boerderij de buitenste schil te realiseren. Bij de muren gebruik ik 150mm rotswol maar dat durf ik qua constructie niet zo goed aan bij de schouw. In elk geval moet ze zeer goed trekken voor houtkachel en finoven. Tegelijk wil ik natuurlijk zoveel mogelijk energie binnenhouden.

De trek zal zeker voldoende zijn, vooropgesteld dat de lengte van het kanaal tenminste 4 m en liever 5 m lang is. In Nederland is de minimum lengte 5 m. Maar waarom nog eens isolatie en daaromheen nog een laag stenen? Zelfs de eerste laag iso is al genoeg voor een (grote) Finoven. Een belangrijker vraag is wat de temperatuurbelasting van de binnenpot mag zijn. Hou het op een bovengrens van 500 graden.

Bedankt voor je reactie!

Mijn volwassen finoven zou hopelijk ook nog water kunnen verwarmen voor verwarming van enkele losstaande kamers en ik droom zelfs van een warmwatersysteem. Haalbaar?

Ik plaats rond mijn binnenmuren van de achterbouw een isolatieschil van 15cm met daarrond een gevelsteen van 9cm. Om koudebruggen te vermijden en het vocht te reguleren denk ik niet anders te kunnen dan deze lagen door te laten lopen rond de binnenschouw. De constructie volgt eigenlijk de binnen-buitenmuurconstructie van de uitbouw die ik vernieuw.

Vraag blijft dus voor mij of ik binnen mijn isolatieschil nog voor rotswol moet kiezen dan wel voor massa. Ik betrouw trouwens eigenlijk ook niet echt een constructie van aarden potten die op zichzelf staan tussen rotswol. Als daar achteraf ook maar iets aan verschuift of beschadigt dan is het rookkanaal niet meer sluitend en moet je de hele schouw afbreken om dit te herstellen!
Als er geen zware tegenindicatie is dan opteer ik liever voor de argex.

Een hoogte van 5m denk ik wel te halen.

Bedoel je temperatuuurbelasting van min of max 500graden. Ik vermoed dat zo'n klassieke schouwpotten wel meer kunnen verdragen maar eigenlijk moet ik dat eerst navragen.

Zou ik met een afsluitbare schouw en een isolatieschil van minstens 75mm de schouwpotten niet op een goede temperatuur kunnen houden?

Motacilla.

Motacilla schreef:
Vraag blijft dus voor mij of ik binnen mijn isolatieschil nog voor rotswol moet kiezen dan wel voor massa. Ik betrouw trouwens eigenlijk ook niet echt een constructie van aarden potten die op zichzelf staan tussen rotswol. Als daar achteraf ook maar iets aan verschuift of beschadigt dan is het rookkanaal niet meer sluitend en moet je de hele schouw afbreken om dit te herstellen!
Als er geen zware tegenindicatie is dan opteer ik liever voor de argex.

Het is heel belangrijk dat de schouw kan bewegen. Door de warmte zetten de
schouwpotten uit en krimpen daarna. Bij een schouw van 5 meter kan dat over
ettelijke centimeters gaan. Ik vraag me dan ook af of argex hier een geschikt produkt is.
Potentieel zal de argex uw schouwpot vasthouden, zodat bij het afkoelen er een open
voeg onstaat.
Zelf heb ik een schouw gemaakt van het merk "cotherm" (http://www.colli-net.com)
die bestaat essentieel uit hardgebakken aarden potten. Daarrond een laag rotswol
van 4 centimenter. Daarrond zit een schil van prefab-vormen op basis van
argex-beton Die schil is zo'n 6 centimeter dik. Het voordeel van de cotherm
oplossing is de compactheid en de beperkte werkuren. Maar essentieel kun je dat
ook met potten/isolatie/snelbouwstenen van bij de bouwhandel om de hoek.

Let erop dat de potten hardgebakken zijn en dat je de vrouwelijke kant van de pot
onderaan zet zodat eventuele condensatie in de schouw blijft.

Motacilla schreef:Bedankt voor je reactie!

Mijn volwassen finoven zou hopelijk ook nog water kunnen verwarmen voor verwarming van enkele losstaande kamers en ik droom zelfs van een warmwatersysteem. Haalbaar?

Een of twee matig verwarmde ruimtes kan wel. Met een warmwatersysteem heb ik geen ervaring.

Bedoel je temperatuuurbelasting van min of max 500graden. Ik vermoed dat zo'n klassieke schouwpotten wel meer kunnen verdragen maar eigenlijk moet ik dat eerst navragen.

Max 500. Met een Finoven kom je daar lang niet aan toe, dus de marge is ruim.

Zou ik met een afsluitbare schouw en een isolatieschil van minstens 75mm de schouwpotten niet op een goede temperatuur kunnen houden?

Ze blijven niet warm, omdat ze weinig eigen massa hebben. Niet erg, want ze warmen ook weer snel op. Denk aan de richting van de potten. Dunne eind naar beneden anders kun je zwarte condens lekkage krijgen.

tja nieuwe zienswijzen ...

De uitzetting van de potten dat brengt me aan 't twijfelen.
Misschien toch beter rotswol.
De kwaliteit van de potten zal ik ook best eens navragen.

Waar jullie naartoe willen met dunne kant en met vrouwelijke kant onderaan dat is me niet echt duidelijk. Ik veronderstel dat jullie beiden de omsluitende rand bedoelen waarin de mannelijke rand binnenin komt.
Dan blijf ik met de vraag wat er gebeurt met de condensatie gaat die van binnen naar buiten of slaat die neer op de buitenkant van de potten?
Bij mijn potten zou de voeg in elk geval van binnenuit neerwaarts naar buiten gaan. Blijft de condens dan buitenaf van de potten in de isolatie?
Je merkt het al ik ben zelf niet technisch opgeleid en moet alles eerst grondig onderzoeken om geen fouten te maken.

De pottenconstructie in de rotswol zou dan eerder op zichzelf staan of zien jullie spouwhaken in de voegen om ze op hun plaats te houden?

Ik vraag me ook af hoe je achteraf best je kachelpijp monteert zonder de potten kapot te doen. Lijkt me niet zo evident om dikwijls van kachel en schouwpijp te veranderen zoals ik dat bij een oude klassiek gemetste schouw gewend ben.

Zo'n forum brengt me niet alleen antwoorden maar ook nieuwe vragen. Eigenlijk vind ik dat ook wel een mooi proces.

Motacilla.

Motacilla schreef: De kwaliteit van de potten zal ik ook best eens navragen.

De gewone schouwpotten zijn donkerrood, de hardgebakken zijn
geel-achtig roze.

Motacilla schreef: Waar jullie naartoe willen met dunne kant en met vrouwelijke kant onderaan dat is me niet echt duidelijk. Ik veronderstel dat jullie beiden de omsluitende rand bedoelen waarin de mannelijke rand binnenin komt.

Eventuele condens loopt langs de zijkanten naar beneden, de randen moeten zo zijn dat
het water tijdens het naar beneden lopen niet uit de schouw kan.

Motacilla schreef: Dan blijf ik met de vraag wat er gebeurt met de condensatie gaat die van binnen naar buiten of slaat die neer op de buitenkant van de potten?

Tijdens verbranding worden koolstofketens samen met zuurstof omgezet in
waterstof(H2O) en koolstofoxides (CO2 en CO) . Als de temperatuur daalt
kan de de waterstof condenseren aan de binnenkant van de potten.

Hoe meer warmte je van de rookgassen je onttrekt (dus hoe beter de finoven/kachel)
hoe meer kans op condens omdat de temperatuur in de schouw dan lager is.

Klassiek probeert men de temperatuur in de schouw hoog genoeg te houden
om geen/weinig condens in de schouw te hebben. Maar je kunt er ook voor kiezen
om zoveel mogelijk warmte uit je rookgassen te halen en dan bijna gegarandeerd
condens in je schouw te krijgen. Dan heb je een condenserende finoven, ... .

Als je voor het klassieke systeem kiest dan komt condensatie maar sporadisch voor
en zal vanzelf terug verdampen. Kies je voor een condenserend systeem dan moet
je zorgen voor een waterafvoer onderaan de schouw.

Motacilla schreef: Bij mijn potten zou de voeg in elk geval van binnenuit neerwaarts naar buiten gaan. Blijft de condens dan buitenaf van de potten in de isolatie?

Ik ben niet zeker of ik begrijp wat je bedoeld, maar ik denk dat het verkeerd is, het water
moet in de schouw blijven.

Motacilla schreef: De pottenconstructie in de rotswol zou dan eerder op zichzelf staan of zien jullie spouwhaken in de voegen om ze op hun plaats te houden?

Gebruik van spouwhaken lijkt me niet compatibel met het uitzetten en krimpen van
de schouw. Je moet rotswol met een hoge densiteit gebruiken en deze sluitend
tussen de potten en het omhulsel plaatsen. Op die manier houd de isolatie
de potten vast, maar kunnen de potten nog steeds op en neer.

Motacilla schreef: Ik vraag me ook af hoe je achteraf best je kachelpijp monteert zonder de potten kapot te doen. Lijkt me niet zo evident om dikwijls van kachel en schouwpijp te veranderen zoals ik dat bij een oude klassiek gemetste schouw gewend ben.

Zeker nooit kloppen op de schouwpotten. Steeds een gat slijpen met
een kleine slijpschijf.
Achteraf vaak gaten dicht maken en nieuwe maken komt op termijn niet goed, zeker
niet als je met condenserende systemen werkt.

Groeten,

Henk

Motacilla schreef:...de schouw. In elk geval moet ze zeer goed trekken voor houtkachel en finoven. Tegelijk wil ik natuurlijk zoveel mogelijk energie binnenhouden....

'Zeer goede trek' in een schouw wordt verkregen door zeer veel warmte naar buiten te versluizen.
Wie maximaal warmte wil binnenhouden, houdt geen schoorsteentrek meer over.
Een gemiddelde houtkachel heeft nog erg veel warmte-overschot in het schoorsteenkanaal, een (goed ontworpen) finoven daarentegen heeft eigenlijk te weinig of zelfs geen warmte-overschot!
Ikzelf adviseer voor de finoven steeds meer om te denken richting rookgasventilator, waardoor de klassieke schoorsteen veel minder belangrijk wordt.

Dirk

Dirk Bauwens schreef:

Motacilla schreef:...de schouw. In elk geval moet ze zeer goed trekken voor houtkachel en finoven. Tegelijk wil ik natuurlijk zoveel mogelijk energie binnenhouden....

'Zeer goede trek' in een schouw wordt verkregen door zeer veel warmte naar buiten te versluizen.
Wie maximaal warmte wil binnenhouden, houdt geen schoorsteentrek meer over.
Een gemiddelde houtkachel heeft nog erg veel warmte-overschot in het schoorsteenkanaal, een (goed ontworpen) finoven daarentegen heeft eigenlijk te weinig of zelfs geen warmte-overschot!
Ikzelf adviseer voor de finoven steeds meer om te denken richting rookgasventilator, waardoor de klassieke schoorsteen veel minder belangrijk wordt.

Dirk

Ik ben eigenlijk niet zo direct overtuigd van de noodzaak voor geforceerde
rookgasventilatie voor een finoven (totdat ik wel overtuigd word uiteraard ) .
In een finoven is er een temperatuursverschil tussen de primaire brandhaard en
de bovenste verbrandingskamer. Op die manier krijg je een kracht naar boven toe,
als daarboven de rookgassen in de tegenstroomkanalen dan nog eens lager is dan
de temperatuur in de verbrandingskamer dan gaan de rookgassen vanzelf de goeie
richting op? Het is ook zelfregulerend: hoe heviger het vuur, hoe groter de kracht
en bijgevolg word er meer verbrandingslucht aangezogen.
De weerstand van de resterende kanalen (inclusief schouw) lijkt me dan een
belangrijke factor . Hoe groter die weerstand hoe meer extra trek je nodig hebt:
eventueel door een warme schoorsteen of ventilator. Maar als je die weerstand zeer
laag kunt houden ( voldoende diameter, gestroomlijnd en gladde wanden) dan
heb je geen extra trek nodig.
Kan best zijn dat ik hier nonsense vertel, maar waar ben ik fout?

Groeten,

Henk

henk schreef:...Het is ook zelfregulerend: hoe heviger het vuur, hoe groter de kracht
en bijgevolg word er meer verbrandingslucht aangezogen...

Volgens mij veroorzaakt dat eerder het op hol slaan van een houtkachel.

Dirk

henk schreef:...De weerstand van de resterende kanalen (inclusief schouw) lijkt me dan een
belangrijke factor . Hoe groter die weerstand hoe meer extra trek je nodig hebt:
eventueel door een warme schoorsteen of ventilator. Maar als je die weerstand zeer
laag kunt houden ( voldoende diameter, gestroomlijnd en gladde wanden) dan
heb je geen extra trek nodig...

Nogal wat factoren met invloed op de aan- en afvoer van de gassen zijn variabel. Een ventilator kan veel stabiliteit brengen.

In eerdere discussies heb ik reeds aangetoond dat een op die manier goed gebruikte ventilator makkelijk het 1000-voudige van zijn verbruikte energie kan doen besparen.

Dirk

Dirk Bauwens schreef:

henk schreef:...De weerstand van de resterende kanalen (inclusief schouw) lijkt me dan een
belangrijke factor . Hoe groter die weerstand hoe meer extra trek je nodig hebt:
eventueel door een warme schoorsteen of ventilator. Maar als je die weerstand zeer
laag kunt houden ( voldoende diameter, gestroomlijnd en gladde wanden) dan
heb je geen extra trek nodig...

In eerdere discussies heb ik reeds aangetoond dat een op die manier goed gebruikte ventilator makkelijk het 1000-voudige van zijn verbruikte energie kan doen besparen.

Dirk

Ik zal die discussies eens opzoeken!

Groeten,

Henk

Dirk Bauwens schreef:

henk schreef:...Het is ook zelfregulerend: hoe heviger het vuur, hoe groter de kracht
en bijgevolg word er meer verbrandingslucht aangezogen...

Volgens mij veroorzaakt dat eerder het op hol slaan van een houtkachel.

Dirk

Waarom veroorzaakt dit het op hol slaan?

Meer brandstof veroorzaakt een heviger vuur maar zal ook zijn balans weer vinden door de weerstand in de aanvoer lucht en van het rookgaskanaal.

Dit is ook om te draaien door de weerstand van de aanvoerlucht te verkleinen, de begrenzing is dan de de hoeveelheid brandbare stof die vrij kan komen bij een bepaalde temperatuur.

Dirk Bauwens schreef:

henk schreef:...Het is ook zelfregulerend: hoe heviger het vuur, hoe groter de kracht
en bijgevolg word er meer verbrandingslucht aangezogen...

Volgens mij veroorzaakt dat eerder het op hol slaan van een houtkachel.

Dirk

Wat ik bedoelde:
Om een (bijna) volledige verbranding te hebben moet je steeds voldoende aanvoer
(overmaat) van zuurstof hebben. Indien het vuur hevig is dan heb je meer lucht
vandoen om de overmaat te kunnen behouden. Met zelfregulerende bedoel ik
dan dat het systeem zichzelf voorziet van de juiste hoeveelheid zuurstof.

Rookgassen die te snel door de tegenstroomkanalen passeren gaan ook remmen
omdat ze onvoldoende warmte kunnen afgeven en bijgevolg niet graag naar beneden
willen?

Henk

Dirk Bauwens schreef: Nogal wat factoren met invloed op de aan- en afvoer van de gassen zijn variabel. Een ventilator kan veel stabiliteit brengen.

In eerdere discussies heb ik reeds aangetoond dat een op die manier goed gebruikte ventilator makkelijk het 1000-voudige van zijn verbruikte energie kan doen besparen.

Dirk

Een andere bedenking die ik me maakte was het effect van het gebruik van een
ventilator ter vervanging van een schouw in de context van verzadigde
tegenstroomkanalen:

Op het einde van de stookbeurt, of bij een navulling omdat de vrouw wel heel erg koud
heeft , zijn de tegenstroomkanalen al voor een deel verzadigd met warmte, en dan
willen de rookgassen niet meer zo graag naar beneden. Op dat moment is een
een klassieke schouw al een stuk opgewarmd en compenseerd dan voor
de verzadiging van de tegenstroomkanalen. Bij een ventilator-systeem is de trek
altijd identiek en kan dus niet compenseren voor verzadigd geraakte
tegenstroomkanalen. Of zijn de effecten waar ik van spreek niet groot genoeg om
er zich zorgen over te maken?

Groeten,

Henk